NMa Nederlandse Mededingingsautoriteit

De taken in de luchtvaart blijven voor de Vervoerkamer van de NMa beperkt tot een deelgebied binnen deze sector die economisch de spil in de Nederlandse luchtvaart vormt: Schiphol. 

Op de activiteiten van alle andere luchthavens in Nederland houdt de Vervoerkamer geen toezicht. Dit doet het programma Transport van de NMa.

Schiphol is onderworpen aan bijzondere tariefregulering onder de Wet luchtvaart. Om te voorkomen dat de luchthaven buitensporig hoge tarieven voor luchtvaartactiviteiten in rekening brengt, reguleert de Vervoerkamer van de NMa de kosten en opbrengsten van Schiphol. De regulering is onder meer gericht op de tarieven die luchtvaartmaatschappijen aan Schiphol moeten betalen voor het gebruik van de luchthaven. Een toerekeningssysteem zorgt ervoor dat Schiphol alleen de kosten van luchtvaartactiviteiten kan verwerken in de tarieven die luchtvaartmaatschappijen moeten betalen. Kosten die Schiphol voor andere activiteiten maakt, mag Schiphol niet doorberekenen. Hierdoor kunnen de luchtvaartmaatschappijen op hun beurt hun eigen klanten met zo scherp mogelijke tarieven bedienen.
Luchtvaartactiviteiten zijn: 

• het laten landen, opstijgen en parkeren van vliegtuigen
• de afhandeling van passagiers en hun bagage
• de beveiliging van passagiers en hun bagage

Om het toezicht goed te kunnen uitoefenen, moet de Vervoerkamer inzicht hebben in de activiteiten van Schiphol en in de mogelijke spanningen met luchtvaartmaatschappijen. Wij hebben de bevoegdheid om informatie te vorderen en om sancties op te leggen bij overtredingen.

Het toezicht van de Vervoerkamer van de NMa is gebaseerd op de Wet luchtvaart. Daarin is het toezicht geregeld op de tarieven en op voorwaarden voor de diensten van Schiphol zoals hierboven genoemd.

De Vervoerkamer treedt op als luchtvaartmaatschappijen klachten indienen. Dan bekijken we of Schiphol bij het opstellen van de tarieven en voorwaarden voor maatschappijen mogelijk misbruik heeft gemaakt van de positie als enige aanbieder van die diensten. De tarieven moeten gebaseerd zijn op het toerekeningssysteem dat de NMa heeft goedgekeurd. Ook moet Schiphol aan de Raad van Bestuur van de NMa jaarlijks over het afgelopen boekjaar financiële verantwoording afleggen.

De NMa heeft op verzoek van het ministerie van Infrastructuur en Milieu en in het kader van de evaluatie van de Wet luchtvaart onderzocht of de N.V. Luchthaven Schiphol op één of meer markten voor luchtvaartactiviteiten en daarmee nauw verbonden activiteiten over een economische machtspositie beschikt. Voor de markten waar sprake is van een economische machtspositie heeft de NMa onderzocht of voortzetting van sectorspecifieke regulering gewenst is. Hierbij is gekeken of voldaan wordt aan het algemene criterium dat regulering leidt tot een blijvende verbetering van de marktuitkomsten en daarmee van de welvaart van consumenten, of dat zou kunnen worden volstaan met de Mededingingswet en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie. De NMa is van mening dat de huidige marktsituatie van Schiphol sectorspecifieke regulering van tarieven en voorwaarden van de luchtvaartactiviteiten nog steeds rechtvaardigt. Immers, Schiphol heeft een structurele machtspositie en zonder regulering is er blijvend sprake van inefficiënties die met behulp van het mededingingsrecht niet goed kunnen worden aangepakt. Ook is het wenselijk dat een lichte vorm van regulering uitgebreid wordt naar alle activiteiten die nauw met de luchtvaartactiviteiten verbonden zijn. Dan gaat het om toegang tot de infrastructuur voor grondafhandelaars. Regulering van verhuringen van operationeel noodzakelijke ruimten is onwenselijk.

• 13-02-2011 - NMa adviseert over de regulering van Schiphol
• Algemene informatie over Toezicht op de vervoersector